“НУУЦ” ШИНЭЧЛЭЛ

МАН-ын шинэчлэл гэж “нэг их нууц” юм байна. Хөтөлбөр боловсруулж байгаа, өргөн барьж байгаа гэж ярина. Тэрийг нь мэддэг хүн байдаггүй ээ. Дүрэм боловсруулж байгаа, өргөн барьж байгаа гэж ярина. Тэрийг нь мэддэг, ямар чиглэлээр өөрчилж байгааг тайлбарлах хүн байдаггүй ээ. 7 ажлын хэсэг өдөр шөнөгүй ажиллаж байгаа гэж ярина. Ажлынхаа зах зухаас ярих таниулах ганц ч хүн байдаггүй ээ. Би “танилцах” гээд байгаа юм биш л дээ. Учир нь надад хангалттай мэдээлэл байдаг. Харин наад гишүүд, дэмжигчид чинь мэдэж байх ёстой биз дээ. Тас харанхуй, ямар ч бэлтгэлгүй Их Хуралдаа орохоор төлөөлөгч нар чинь мал болоод Намын Шинэчлэл чинь лөөлөө л болдог байхгүй юу…
Хөтөлбөр
Хөтөлбөр гэж зорьсон юмыг хэлдэг юм. Тэрнээс биш математик загварыг хэлдэг юм биш. Сүүлийн хэдэн жил эдийн засгийн ном уншсан хэдэн мангуунууд загвар гэдэг солио өвчин тусав. Хэрэв загвар хэрэглэх дуртай юм бол монголын нийгмийг бүхэлд нь системийн хувьд шинжилсэн байх ёстой. Та нар эдийн засгийн шинжилгээ ч бүтэн хийчихэж чадахгүй хэвтэж нийгмийн системийн шинжилгээ хийсэн гэвэл ёстой гонжгор нь.
Анализ хийгээгүй байж прогноз хийдэг хаанахын ёс юм. Гадаад загвар авах дон туссан Сангийн яамны хэдэн дураакуудын аль олон жилийн өмнө авсан зүйлийг зүтгүүлэхийн хэрэг юу байгаа юм. Эдийн засгийн загварыг нийгэм-улс төрийн хөтөлбөр гэж зүтгэдэг, чингэхдээ олон жил дараалан зүтгэдэг бол үхэр зан мөнөөс мөн.
Намаа шинэчилж байна гээд 2016 оны сонгуулийн мөрийн хөтөлбөрөө гаргаад тавьчихдаг Та нар шиг усан тэнэг энэ ертөнцөд байхгүй. АН хуулчихвал Та нар уйлана, харин би бол шоолж инээнэ. Мэдээж ш дээ.
Намын мөрийн хөтөлбөр гэдэг бол эдийн засгийн программ гэхээсээ илүү үзэл суртлын (үзэл санааны) цогц систем байдаг юм. Тэгээд ч намын хөтөлбөр, төрийн хөтөлбөр хоёр шал өөр байдаг юм, малууд аа.
Ийм л байна. Шууд хэлэхэд Та нарын ухаанд үнэхээр ухна ишиг үхжээ.
Дүрэм
МАН-ын Удирдах Зөвлөл одоо 30 гаруй гишүүнтэй. С.Баярын “шинэчлэлийн” үед “мал малын захаас” оруулаад ийм болгосон юм. Ийм “өргөн дэлгэр” бүрэлдэхүүнтэй байгууллага ямар ч шийдвэр гаргах боломжгүй. Нэг хурлаар нэг хүн 5 минут үг хэллээ гэж бодоход 150 минут хуралдана. Ийм мангар байгууллага энэ дэлхийд байхгүй. Үнэн хэрэг дээрээ шийдвэрийг хэн хэн гаргадгийг нэг бодоод үз л дээ. 3-4 хүн л гаргадаг байхгүй юу.
Үүнийгээ дагаад Намын Бага Хурал нь бас л мал малын зах болж, “хонины найр” хийдэг.
Ийм юмыг чинь ямар юмных нь нам мам гэдэг юм.
Дүрэм бол эрх мэдлийн тодорхойлолтууд биш, харин үйл ажиллагааны механизм байдаг юм…
Шинэчлэлийн тухай
Ер нь бол юу ч хийхгүй зүв зүгээр суугаад байсан ч шинэчлэл болдог юм. Яагаад гэвэл эргэн тойрон бүх юм урсан өөрчлөгдөж байгаа. Цаг хугацааны хэрчимд болох энгийн өөрчлөлт бол шинэчлэл биш юм.
Харин байнга өөрчлөгдөн буй орчин нөхцөлд дасан зохицох, эсвэл орчин нөхцлийг өөрчлөхийн тулд өөрийгөө бүхэлд нь өөрчлөхийн хамт орчноо өөрчлөх эрс үйлдэл хийж байгааг шинэчлэл гэнэ.
Энэ бол системийн онолын ойлголт гэдгийг онцлон дурдаж байна.
Үүнийг МАН огт мэдэхгүй байна. Юу ч уншихгүй, мэдэхгүй, мэдэхийг хүсэхгүй мангуу болохоор ингэх нь аргагүй. Мэдэхгүй болохоороо өдөр болгон хольж байна. Хөзөр холиогүй хувь заяагаа хольж байгаа болохоор өрөвдөлтэй байна. Мөн өөрийнхөө биш, бидний хувь заяагаар тоглож байгаа болохоор дэндүү аюултай байна.
Шинэчлэлээ ойлгохгүй байж шинэчлэнэ гэдэгт итгэхийн аргагүй…
Үүнийг яахав, дүүрч гэж бодъё. Тэгвэл яахаараа ил тод гэж өдөр болгон бахирчихаад шинэчлэлээ “нууцаар” хийдэг юм ?! Одоо болтол МАН шинэчлэлийн нэг ч баримт бичгээ олон нийтэд танилцуулсангүй. Ингэсээр байтал Их Хурал нь боллоо ш дээ. Энэ чинь төрийн, цэргийн нууц биш биз дээ.
Эндээс дараах дүгнэлтүүд гарна:
1. МАН шинэчлэлийн баримт бичгүүдээ боловсруулж чадаагүй, амжаагүй, хийгээгүй, ач холбогдол өгөхгүй байна.
2. МАН дотор ердөө л даргын төлөө өрсөлдөөн болж байна.
3. МАН-ын шинэчлэлд итгэх үндэслэл тун бага байна.
4. МАН-ын шинэчлэл нурахад АН дагаад нурна.
5. МАН, АН хоёр сиамын ихэр учраас салгах боломжгүй.
Судлаач Х.Д.Ганхуяг
2013 оны 10 дугаар сарын 15.

About Ганаа
СУДЛААЧ ДАШЗЭВЭГИЙН ГАНХУЯГ 1954 онд Налайх хотод төрсөн. 1962 – 1972 онд Налайхын дунд сургууль, 1972 – 1977 онд МУИС –ийн Инженер – эдийн засгийн сургууль, 1987 – 1990 онд Болгар Улсын Нийгмийн Ухаан, Нийгмийн Процессын Удирдлагын Академи төгссөн. Нийгмийн Ухааны Институтэд эрдэм шинжилгээний ажилтан, УИХ-ын дэргэдэх Судалгааны Төвийн захирал, УИХ болон ЕТГ–т улс төрийн зөвлөх, референтын ажил хийж байсан. 1996 -1998 онд МАХН-ын Удирдах Зөвлөлийн гишүүн байснаа өргөдлөө өгч сайн дураараа огцорсон. Төр засгийн болон намын удирдагчдын талаар шүүмжлэлт өгүүлэл бичсэний учир ажлаас 5 удаа халагдсан. Мөн энэ шалтгааны улмаас 2004 онд МАХН-аас хөөгдсөн. Монгол Банкнаас их хэмжээний мөнгө алга болсон асуудлыг тэргүүн хатагтай О.Цолмонтой холбон бичсэний учир Монгол Банкны Ерөнхийлөгч асан О.Чулуунбатыг гүтгэсэн хэргээр 2006 онд шүүхээр шийтгүүлсэн. Олон улсын болон үндэсний хэмжээний олон судалгаанд удирдагч, үндэсний зөвлөх, багийн гишүүнээр ажиллаж байсан. Одоо чөлөөт судалгаа, системийн анализ эрхэлдэг. Эхнэр, хүү, охин нарын хамт амьдардаг.

5 Responses to “НУУЦ” ШИНЭЧЛЭЛ

  1. Anonymous says:

    saihan bichij

  2. tugs says:

    МАН-ын тухай нийтлэлийг хүмүүс ч тоохоо байждээ хөөрхий гэж. Одоо энэ чигээрээ удахгүй арчигдаад ул мөргүй болох нь бас нэг бодлын харамсалтай ч юм шиг. Уг нь анхны хувьсгалт нууц бүлгэм, олон олон эх орноо гэсэн сэтгэлднүүдийн бүрдүүлж байсан нь яав, арга ч үгүй биз дээ хулгайч нараар эгнээгээ дүүргэсэн цагт болох зүйл болдгоороо л юм байна

  3. Болд says:

    “Ер нь бол юу ч хийхгүй зүв зүгээр суугаад байсан ч шинэчлэл болдог юм. Яагаад гэвэл эргэн тойрон бүх юм урсан өөрчлөгдөж байгаа. Цаг хугацааны хэрчимд болох энгийн өөрчлөлт бол шинэчлэл биш юм. Харин байнга өөрчлөгдөн буй орчин нөхцөлд дасан зохицох, эсвэл орчин нөхцлийг өөрчлөхийн тулд өөрийгөө бүхэлд нь өөрчлөхийн хамт орчноо өөрчлөх эрс үйлдэл хийж байгааг шинэчлэл гэнэ. Энэ бол системийн онолын ойлголт гэдгийг онцлон дурдаж байна.” ийм сайхан халуун будаа өгөөд байхад энэхүү МАНчууд амаа түлэхгүйхэн шиг идчээсэй билээ… “Мөн өөрийнхөө биш, бидний хувь заяагаар тоглож байгаа болохоор дэндүү аюултай байна” ийм байхад МОНГОЛчууд бид чимээгүй дүлий годил оргиод таг шүү “бөгс”-өө “халуун тамга”-р хайруулж байж “сэрэх” улсуу үгүй юу?!…

  4. chicago says:

    Ха ха ха ёстой зугаатай, шүүн дормоожилж. Цаадхууд нь ч гэж тэгүүлж байхдаа таарсан хүмүүсийн бөөгнөрөл. МАНаас шинэ юм гарч улсаа бодох нь юу л бол. Бөөн кариерын донтонгууд.Хүчтэй нам дагаж амьжиргаагаа эрс дээшлүүлэхсонирхолын конкурс

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: